Tuisblad

Welkom by Wikipedia, die vrye ensiklopedie wat deur enigiemand verbeter en uitgebrei kan word.	Sondag, 19 April 2026 Hier is tans 128 737 artikels in Afrikaans.
Help ons om ’n wêreldklas-ensiklopedie in Afrikaans te skep.

Inleiding • Hulp • Kontak

Gebruikersportaal • Voorbladartikels • Kategorieë • Stel ’n vraag

Voorbladartikel

Apollo 13 (11–17 April 1970) was die sewende bemande sending in die Apollo-ruimteprogram en sou die derde maanlanding gewees het. Die ruimtetuig is op 11 April 1970 vanaf die Kennedy-ruimtesentrum gelanseer, maar die landing is afgelas nadat 'n suurstoftenk in die diensmodule twee dae na die sending ontplof en die elektriese en lewensondersteuningstelsel buite werking gestel het. Die bemanning, ondersteun deur rugsteunstelsels op die Apollo-maanmodule (LM), het eerder in 'n baan om die maan gereis en op 17 April veilig na die Aarde teruggekeer. Jim Lovell was die bevelvoerder van die sending, met Jack Swigert as vlieënier van die beheermodule (CM) en Fred Haise as vlieënier van die maanmodule.

'n Roetine-roer van 'n suurstoftenk het beskadigde draadisolasie daarin aan die brand gesteek, wat 'n ontploffing veroorsaak het wat die inhoud van beide die suurstoftenks van die diensmodule die ruimte ingeblaas het. "Ek het natuurlik af en toe gedink aan die moontlikheid dat die ruimtetuigontploffing ons dalk gestrand kon gelaat het...... Dertien minute na die ontploffing het ek toevallig by die linkervenster uitgekyk en die finale bewyse gesien wat op 'n potensiële ramp dui." Die formele ongeluksverslag vermy egter die gebruik van die term. Destydse NASA ingenieurs het "tenkfaling" verkies, beide omdat dit meer akkuraat is en om die negatiewe konnotasies rondom die woord "ontploffing" te vermy. Sonder suurstof, wat nodig is vir asemhaling en vir die opwekking van elektriese krag, kon die diensmodule se aandrywing- en lewensondersteuningstelsels nie funksioneer nie. Die beheermodule se stelsels moes afgeskakel word om die oorblywende hulpbronne vir hertoetrede tot die atmosfeer te bewaar, wat die bemanning gedwing het om na die maanmodule oor te kruip en dit as 'n reddingsboot te gebruik. Met die maanlanding gekanselleer, het sendingbeheerders voltyds gewerk om die bemanning lewend terug Aarde toe te bring.

...lees verder

In die nuus

Die Tisza-party onder Péter Magyar wen tydens die Hongaarse parlementsverkiesing 'n volstrekte meerderheid en beëindig 16 jaar se heerskappy deur Viktor Orbán se Fidesz-party.
Tydens die Demokratiese Alliansie se Federale Kongres is die Kaapstadse burgemeester Geordin Hill-Lewis tot nuwe leier verkies.
Die IUBN het die keiserpikkewyn se bewaringstatus op sy rooilys weens aardverwarming se uitwerkings na "kritiek bedreig" aangepas.
Die laaste kwalifiseringsplekke vir die FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026, wat van 11 Junie tot 19 Julie in Kanada, Meksiko en die Verenigde State beslis word, is bespreek.
Sarah Mullally word die eerste vroulike aartsbiskop van Kantelberg en daarmee van die Kerk van Engeland.

Het u geweet...

... dat die Franse sneltrein TGV die vinnigste trein ter wêreld is? Die trein bereik gereeld 'n snelheid van 320 km/h, maar het in 'n toetsrit in 1990 'n rekordsnelheid van 515,3 km/h behaal.

... dat die "Kop"-paviljoen by Liverpool se Anfield-stadion vernoem is in eerbied van die Slag van Spioenkop? 300 Britse soldate het in die slag gesneuwel en 1 653 is gewond. Teenswoordig is dit die gewoonte in Engels om na enige steil paviljoen as 'n "kop" te verwys.

... dat die doelhok in sokker 2,44 meter hoog en 7,32 meter wyd is?

... dat Noord-Sotho nie 'n enkele taal is nie, al is dit 'n amptelike taal van Suid-Afrika? Dit is bloot 'n versamelnaam vir 'n klomp verwante tale, waarvan Pedi die grootste aantal sprekers het en die amptelike skryfwyse bepaal.

... dat die Skotse uitvinder John Logie Baird reeds in 1926 in Londen die eerste publieke demonstrasie van 'n televisie gegee het? 10 jaar later was daar slegs 100 televisiestelle in die wêreld; vandag is daar meer as 1,5 miljard.

Vandag in die geskiedenis

19 April

1919 – Leslie Irvin van die Verenigde State onderneem die eerste suksesvolle valskermsprong en vrye val.
1927 – Mae West word veroordeel tot 10 dae tronkstraf vir haar rol in die vertoning Sex.
1956 – Die aktrise Grace Kelly trou met Rainier III van Monaco.
1964 – Die Ford Mustang word aan die algemene publiek vertoon.
1987 – The Simpsons se eerste vertoning op televisie.